Kategori: Makaleler

Merhaba, bugün biraz bilimsel merakla ama sade bir dille, “evlere neden CD asılır?” sorusunu birlikte ele alalım. Pek çok evin balkonunda, bahçesinde ya da penceresinde eski bir CD asılı halde durur; sebebi nedir, hangi mantıkla yapılır, gerçekten işe yarıyor mu? Hadi bakalım… “CD asma” davranışının kökeni ve gözlemler Bilinçli ya da bilinçsiz olarak, insanlar bazen evlerine ya da dış mekânlarına parlak yüzeyler (örneğin eski bir CD) asarlar. Bunun geleneksel ya da pratik kökenleri olabilir: kuşlar, sinekler, kelebekler gibi canlıların mekâna yaklaşmasını engellemek için bir tür görsel uyarı oluşturmak. Örneğin Compact Disc’lerin parlak ve yansıtıcı yüzeyleri güneş ışığını yakalar, hareketli asılı halde sallandığında ışık parlamaları ve…

Gayri Müekked Sünnet: Gelecekteki Toplumsal ve Bireysel Etkileri Sünnet, İslam kültüründe önemli bir yer tutan dini bir uygulamadır. Ancak bu uygulamanın bir çok çeşidi ve anlamı vardır. Bugün, gayri müekked sünnet üzerinde duracağız. Bu konu, hem bireysel hem de toplumsal açıdan çok yönlü bir bakış açısı gerektiriyor. Gelecekte bu tür dini ve toplumsal uygulamaların nasıl evrileceğini, hatta erkeklerin stratejik bakış açıları ile kadınların toplumsal etkiler üzerine odaklanan yaklaşımlarının nasıl şekilleneceğini tartışmak oldukça merak uyandırıcı. Gayri Müekked Sünnet Nedir? Gayri müekked sünnet, İslam’da farz olmayan ancak yapılması önerilen sünnetlerden biridir. Farz sünnetlerden farklı olarak, gayri müekked sünnet, yapılmadığında kişinin dini sorumluluğu…

Lojik ve Kapısı Nedir? Küresel ve Yerel Perspektiflerden Bir Bakış Hayatın her anında karşımıza çıkan mantık, bazen karmaşık bir yapı gibi görünse de, aslında çok derin ve evrensel bir dilin parçasıdır. Lojik ve kapısı, bu dilin incelikli bir parçasıdır. Birçok kültürde mantıklı düşünme biçimleri benzer olsa da, her toplumun bu konuyu ele alış şekli farklılıklar gösterir. Peki, lojik ve kapısı nedir? Bu kavramlar sadece birer matematiksel veya felsefi öğe mi yoksa günlük yaşamda da karşımıza çıkabilecek, anlamlı araçlar mı? Gelin, bu soruya küresel ve yerel perspektiflerden göz atalım. Küresel Perspektif: Lojik ve Kapısının Evrensel Rolü Lojik, felsefeden matematiğe kadar pek…

Cam Vantuz Ne Demek? Felsefi Bir Yaklaşımla Ele Alış “Cam vantuz” gibi basit bir nesne, günlük hayatımızda sıkça karşılaştığımız, fiziksel bir işlevi yerine getiren sıradan bir araç gibi görünse de, derinlemesine bir incelemeyle ontolojik, epistemolojik ve etik açıdan büyük bir anlam taşıyabilir. Cam vantuz, başlangıçta sadece bir eşya olarak düşünülse de, bu araç üzerinden insanın dünyayla kurduğu ilişkileri ve nesneleri nasıl anlamlandırdığını tartışmak mümkündür. Bu yazıda, cam vantuzun anlamını yalnızca fiziksellik boyutuyla değil, felsefi derinliğiyle de ele alacağız. Ontolojik Perspektif: Cam Vantuz ve Nesnelerin Varlığı Cam vantuz, basit bir işlevi olan bir nesne olarak doğrudan varlık dünyasında yer alır. Ancak,…

Lohusa şerbeti, birçoğumuz için sadece doğum sonrası annelere sunulan tatlı bir içecek olarak bilinse de, bu içeceğin kültürel ve toplumsal etkileri zamanla nasıl evrilecek? Gelecekte, lohusa şerbetinin kimler tarafından içileceği ve hangi amaçlarla tüketileceği, toplumsal dinamiklerin değişmesiyle şekillenecek gibi görünüyor. Bir tarafta erkeklerin stratejik bakış açıları ve çözüm odaklı yaklaşımları, diğer tarafta ise kadınların insan odaklı bakış açıları ve toplumsal etkilere dair hassasiyetleri… Bu yazıda, lohusa şerbetinin gelecekte nasıl bir yere sahip olabileceği üzerine tahminlerde bulunacağız ve siz değerli okuyucuları, bu konuyu daha derinlemesine düşünmeye davet edeceğiz. Lohusa Şerbetinin Geleceği: Sadece Annelerin İçeceği mi? Lohusa şerbeti, geleneksel olarak doğum sonrası…

Giriş Arkadaşlar, denizlerin çağrısını duymuş bir maceraperestin heyecanıyla size “Liman Cüzdanı nasıl alınır?” sorusunun kapılarını aralamak istiyorum. Deniz, limanlar, gemiler… Ve sen, bu büyük hikâyenin bir küçük parçası olmayı düşünüyorsun. İşte tam da bu ruh haliyle, köklerinden başlayıp günümüze uzanan, geleceğe bakabilen bir yolculuğa çıkıyoruz. Denizcilik dünyasına ilk adımın olan liman cüzdanının ne olduğunu derinden anlamak, sadece bir belgeyi edinmekten çok daha fazlası demek. Hazırsan, dümene geçelim. — 1. Kökeni – “Liman Cüzdanı” neymiş, nereden gelmiş? “Liman cüzdanı” terimi kulağa biraz garip gelebilir; ama aslında derin bir anlam taşıyor. Sözlüklerde bu belge şu şekilde tanımlanmış: gemi adamlarının özel kimlik belgesi yerine…

Dünyada Kaç Tane Lisan Var? Merhaba sevgili dil ve kültür meraklıları—evet, birlikte bir yolculuğa çıkıyoruz. Belki kahvemizi almışız, sohbet havasındayız, “Dünyada kaç tane lisan var acaba?” diye sormak geliyor ama gelin soruyu bir adım öteye taşıyalım: Bu sayı ne anlama geliyor, arkasında ne var, gelecek bizi nereye götürüyor? — Kökeninden Başlayarak: Dillerin Doğuşu ve Evrimi İnsanlığın dil serüveni oldukça eski ve karmaşık. İnsanın konuşma yetisini geliştirmesiyle başlayan süreçte, coğrafya, göçler, toplumsal yapılar, ticaret yolları ve işgal/göç olguları dillerin çeşitlenmesini sağladı. İzole topluluklar farklı ses sistemleri geliştirdiler; zamanla birbirinden ayrılan topluluklarda farklı “lisân”lar ortaya çıktı. Bu anlamda “bir dil” ile “bir lehçe” ya da…

Osmanlı’da Levazım Ne Demek? Osmanlı İmparatorluğu’nun büyüklüğü ve karmaşası içinde, her şeyin düzgün bir şekilde işlemesi için birçok farklı birim ve görev vardı. Bu görevlerden biri de, Osmanlı yönetimi için oldukça kritik olan “levazım”dır. Peki, Osmanlı’da levazım ne demekti? Bu kavramın ne anlama geldiğini anlamak, hem tarihsel bir perspektif kazandırmak hem de toplumsal yapıyı daha iyi kavrayabilmek açısından önemli. Bugün, levazımın ne olduğunu ve Osmanlı’daki rolünü, farklı bakış açılarıyla ele alacağım. Her şeyden önce, levazım kelimesi, Osmanlı döneminde, özellikle devletin farklı kurumlarında kullanılan tüm gereçlerin, malzemelerin ve eşyaların teminiyle ilgili bir terim olarak karşımıza çıkar. Bir anlamda, devletin işlerliğini sürdürebilmesi…

Z Kuşağı Kaç Yıl? Tarihsel Süreçler ve Toplumsal Dönüşüm Üzerinden Bir Değerlendirme Bir tarihçi olarak geçmişi anlamaya çalışırken, bazen şunu fark ederim: Geçmiş ile bugün arasındaki bağlar, görünenden çok daha derindir. Her dönemin kendine özgü dinamikleri, o zamanın toplumlarını şekillendirirken, geleceğe dair ipuçlarını da barındırır. Bugün, Z Kuşağı adı verilen bir kuşağı konuşuyoruz. Ancak bu kuşağın ne zaman başladığını ve toplumsal yapıyı nasıl dönüştürdüğünü anlamadan, onun ne ifade ettiğini tam olarak kavrayamayız. Z Kuşağı, sadece bir nesil değil, aynı zamanda tarihin önemli kırılma noktalarından birinin ürünüdür. O halde, Z Kuşağı’nın yıllarını anlamak, geçmişe dönüp bakmakla başlar. Z Kuşağı Nedir ve…

Işınlanma Analizi Nedir? Toplumsal Yapılar ve Bireylerin Etkileşimini Anlamak Toplumsal Yapıları Anlamaya Çalışan Bir Araştırmacının Bakışı Toplumları ve bireylerin bu toplumlarla olan etkileşimlerini anlamak, insanın en temel ihtiyaçlarından biri olmuştur. İnsanların neden ve nasıl belirli normlara, değerlere ve davranış biçimlerine bağlı olduklarını anlamak, sosyolojinin en derin meselelerinden birini oluşturur. Bu bağlamda, toplumsal yapıların, normların, cinsiyet rollerinin ve kültürel pratiklerin insanların davranışlarını nasıl şekillendirdiği üzerine düşünmek büyük bir anlam taşır. “Işınlanma analizi” gibi bir kavram, aslında toplumdaki mikro ve makro düzeydeki etkileşimlerin, bireylerin kimliklerinin ve rollerinin nasıl hızla yer değiştirdiğini gösteren bir araştırma aracı olabilir. Peki, ışınlanma analizi nedir ve toplumsal…